Onze-Lieve-Vrouw met Kind [verdwenen] - Nationalestraat 101-103

 
  • DSC_4437a_crop2
  • DSC_4437a_crop96
  • EDobbeleers plan_19000060_0012_det-olvk96
  • EDobbeleers plan_19000060_0012_ref96
  • Legenis2017-02-21_dsc_0752_c96
  • Portret no 64 _2017-02-21_dsc_0756_c961
  • teun de eierboer nat straat no 982011-08-27_DSCF7814_c96

In een winkelstraat als de Nationalestraat wordt amper boven ooghoogte gekeken. Wie merkte ooit de kopie van Teun de eierboer op, hoog in de gevel van het nr. 98? En wie vroeg zich af waarom de portretkop aan het nr. 64, een gebouw genaamd 'Nationale leeuw', werd aangebracht? (zie foto's onderaan deze pagina)

 

Zo verging het dat de Madonna in de centrale gevelnis tussen de nummers 101 en 103 geruisloos verdween.
Ze bezette een zeventig-tal jaren, tussen 1902 en 1972, de nis op de tweede verdieping van deze eenheidsbebouwing van vier winkelhuizen. Bij de sloop van het pand nr. 103 werd ze weggenomen en nooit herplaatst. Dit kan afgeleid worden uit de bouwvergunningen (zie archief hieronder).

Bij het bouwplan met gevelopstand tekende architect Edward Dobbeleers in 1900 een schetsmatige Madonna in de gevelnis, maar er is één werkelijk visueel document: een archieffoto uit de documentatie van Sint-Andrieskerk, vermoedelijk dateert de opname van de jaren 1960.

Die foto is misschien van nut om op het spoor te komen van de verdwenen Madonna, zo ze nog bestaat teninste.

Boven: de Madonna in de gevelnis van Nationalestraat op de scheiding van de nummers 101 en 103 - Archieffoto uit de documentatie van Sint-Andrieskerk (opname jaren 1960)
Rechts boven, details uit het gevelplan uit 1900 n.o.v. Edward Dobbeleers
Onder: Links Nationalestraat 101, rechts het in 1972 herbouwde nr. 103

De portretkop (Albrecht Dürer ?) in een fries met griffioenen van het nr. 64 ('Nationale leeuw')

Een kleine versie van 'Teun de eierboer' in de gevelnis van Nationalestraat nr. 98

Archief en literatuur:

Archief: SAA, 1900 # 60 (bouwvergunning: Nationalestraat tussen de nrs. 117-125, bouwen van vier winkelhuizen n.o.v. Edward Dobbeleers, aanvraag op 17/01/1900 in naam van M. Timmermans en C. Peeters; op 6/03/1900 vergund)
Archief: SAA, 18 # 54645, (bouwvergunning: Nationalestraat 103, aanvraag door M. Hellemans op 2/02/1972 voor het optrekken van een flatgebouw na afbraak woning, vergund 16/05/1972
Iconografie: foto (jaren 1960-1970?), parochiearchief van Sint-Andries (bewaard in een documentatiemap van 'Voor Kruis en Beeld')
Thyssen 1902, p. 231; Thyssen 1922, p. 225
Referentie: vkb1.1037

Teksten:

Sint-Andriesparochie (bestaande beelden)
Nationalestraat. – 131. O. L. Vrouw: Tusschen n. 111 en 113, zeer hoog in den gevel, plaatste men over eenige maanden eene beeltenis van Jezus' Moeder. [Thyssen 1902, p. 231]

Sint-Andriesparochie (bestaande beelden)
Nationalestraat. - 233. O. L. Vrouw. – Tusschen n. 101 en 103, zeer hoog in den gevel, plaatste men over een twintigtal jaren eene beeltenis van Jezus' Moeder. [Thyssen 1922, p. 225]